De ambacht van het schrijven.

Dag lieve mensen.

Vanochtend scrolde ik tussen het drinken van mijn ochtendkoffie op de app van The Guardian. En daar viel mijn oog op een opiniestuk over het gebruik van Artificiële Intelligentie (AI) bij het schrijven van verhandelingen door universiteitsstudenten.
Het punt dat de schrijver van dat artikel wilde maken is dat de lezer van een artikel, verhandeling of gelijk welke tekst het recht heeft om te weten of en in welke mate er gebruik werd gemaakt van AI.

Artificiële Intelligentie is niet meer weg te denken uit onze maatschappij. In amper vijf jaar tijd zijn chatbots zoals ChatGPT, Google Gemini of Claude gemeengoed geworden. Zelfs op Google kan je nu ook gerichte vragen stellen die dan beantwoord worden door de AI modus die je op de klassieke zoekmachine kan vinden.
Chatbots zijn een goede hulp in die zin dat je niet meer urenlang het internet moet afschuimen op zoek naar de gewenste informatie. Die bot doet dat in uw plaats. Of het nu gaat over het zoeken van originele hondennamen met een M, recepten met bloemkool maar zonder witte saus of het stellen van gecompliceerde vragen over bijvoorbeeld je belastingaangifte.
Maar luie scholieren of studenten kunnen zo’n chatbots ook vragen om spreekbeurten te schrijven of een boekbespreking over een boek dat ze HELEMAAL NIET GELEZEN HEBBEN!
Ja sorry, maar moest ik een zoon hebben die zich aan zo’n dingen bezondigt. Er zou een serieuze DONKERPREEK volgen. Daar kan je donder op zeggen.

Helemaal te gortig wordt het als je weet dat meer dan 77% van de zelfhulpboeken die je op Amazon kan kopen waarschijnlijk met of door AI zijn geschreven. En van alle nieuwe muziek die op je streamingplatform wordt geupload is nu al 44% met AI gemaakt (bron).
Moeten we ervoor beducht zijn dat AI een bedreiging wordt voor schrijvers, muzikanten, illustrators en anderen die een creatief beroep uitoefenen?
IK HOOP VAN NIET!

En eerlijk gezegd…
Ik kan mij dat ook niet voorstellen dat dit ooit gaat gebeuren.
Ik kan mij niet voorstellen dat mensen zitten te wachten op een boek dat door AI wordt geschreven op basis van een paar simpele vragen gesteld door iemand die denkt op die manier snel geld te verdienen.
Misschien dat dit voor dingen als zelfhulpboeken het geval kan zijn. Of voor gespecialiseerde vakliteratuur voor bijvoorbeeld IT mensen. Maar ik kan mij echt niet voorstellen dat een zielloos computerprogramma de creatieve ziel van een menselijke verhalenverteller kan vervangen.
En muziek geschreven door AI, dat kan toch weinig meer zijn dan lift of supermarktmuziek. Dat was sowieso al muziek van een bedenkelijk allooi. Dus veel verschil zal dat dus niet maken.
Maar ik luister graag naar muziek met een ziel, muziek dat met gevoel gemaakt is. Ik zoek op Youtube graag dingen als oude jazz of tegenwoordig zelfs klassieke muziek op. Als ik alleen in de auto zit kan het al eens gebeuren dat ik Klara opzet in plaats van de veel beluisterde popzenders. Gewoon omdat ik het gehad heb met het zoveelste geprefabriceerde plastic popriedeltje, vaak met een sample van een vergeten pophit van jaren terug erdoor. Nee sorry, maar ik heb het daarmee een beetje gehad.

Eerbied voor het ambacht.
Schrijven is een ambacht net als pottenbakken, mandenvlechten, houtsnijden of koken met verse ingrediënten. Een verse bolognesesaus is iets heel anders dan zo’n veel te zout gedrocht uit blik of plastic verpakking. En laat tien mensen een bolognesesaus maken en je hebt tien verschillende sausen met elk een eigen smaak en textuur.
En dat geldt ook voor geschreven teksten. Ieder heeft zijn eigen schrijfstijl, zijn manier van zaken formuleren en om dingen uit te leggen. Die eigenheid, dat is toch de charme van het geschreven woord. Mij maak jen niet wijs dat een chatbot of iets dergelijks zoiets kan vervangen.
Dat zou alleen maar vervlakking en verschraling zijn. En sorry hé. Maar dat moeten we dus echt niet willen.

Dit is dan ook niet zomaar een blogbericht. Dit is een manifest. Een oproep tot respect voor het geschreven woord. Een oproep voor eerbied voor het ambacht van het schrijven. Een oproep om ook opnieuw massaal te gaan bloggen of op een andere manier het geschreven woord, de geschreven tekst de aandacht en de eerbied te geven die het verdient.
Laat ons meer lezen. Laat ons meer schrijven. Laat ons het geschreven woord weer de aandacht en de eerbied geven die het verdient.

Ik, voor we internet hadden.

HIERBIJ BELOOF IK PLECHTIG!
Dat ik elk blogbericht en elk verhaal eigenhandig met mijn tien vingers uittyp en dat ik voornamelijk gebruik maak van mijn eigen creativiteit en verbeeldingskracht.
Artificiële Intelligentie gebruik ik enkel voor het opzoeken van informatie en het verwerken van door mij gestelde vragen.
Ik vertrouw op mijn eigen hersenen, mijn eigen intelligentie, mijn eigen gedachten en mijn eigen verbeeldingskracht. Wat ik op mijn blog staat is een onderdeel van mijn leefwereld en van mijn gevoelens en diepste gedachten. Dit is dus uniek en van mij en geen enkele chatbot of ander programma kan dit op eender welke manier dan ook verbeteren.

Ik verplicht mij hiertoe uit eerbied voor het schrijverschap en uit respect voor alle schrijvers bekend of onbekend die mij hebben geïnspireerd, hebben doen nadenken en mij inzicht hebben gebracht. Ik verplicht mij hiertoe omdat ik besef dat we in een maatschappij leven waarin we het van onze hersenen moeten hebben. En met onze hersenen is het als met onze spieren: if you don’t use it, you loose it. Als je het niet gebruikt dan gaat het verloren. En het laatste wat ik wil in mijn leven is dat ik cognitief achteruit zou gaan en mijn geheugen het zou gaan laten afweten omdat ik verzaak om mijn hersenen correct en regelmatig te gebruiken.
Ik haal ook veel voldoening uit het schrijven. Ook al is dat het schrijven van een eenvoudig dagboekbericht. Ik haal er voldoening en inspiratie uit, en die inspiratie komt dan bij het herlezen van wat ik enige jaren terug schreef. Het doet me ook beseffen hoe mijn gedachten en opinies evolueren. Het is ook maar normaal dat je nu anders denkt dan pakweg tien jaar geleden. Iemand die nooit van mening verandert is iemand die NIET NADENKT!

Technologie moet ten dienste staan van de mens. Het moet ons ondersteunen, het moet een hulp zijn. Wij mogen er niet afhankelijk van worden. Daarop probeer ik mij ook op te leggen om niet constant te zitten scrollen, en ik leg mezelf op om af en toe een boek ter hand te nemen, ook al gebeurt het dat het te lang duurt eer dat nog eens gebeurt. En ik stel mij vragen bij de manier waarop al dat digitale aan ons wordt opgedrongen. Hier schreef ik enkele jaren terug een artikel over.
Maar tegelijk is technologie zoals het internet de enige manier waarop ik veel van mijn volgers/lezers kan bereiken. En ja, ik geef toe dat het internet mijn leven heeft verrijkt.
Hey, ik leerde mijn grote liefde kennen op Facebook.